مطالبی درباره پسته ایران
1-کاشت پسته
عموما دانه پسته را در اوایل فروردین ماه میکارند.دانه پسته را میتوان در زمین مزرعه کاشت و یا اینکه دانه را در خزانه پرورش داده و بعد از یکی دو سال ، آن را به زمین اصلی منتقل کرد.باید بذر پسته را از نوعی انتخاب کرد که درخت حاصله در برابر آفات مقاوم بوده و طول عمر بیشتری داشته باشد.
در ایران انتخاب بذر بر حسب تجربه صورت میگیردو از روشهای علمی استفاده نمی شود.معمولا از پسته بادامی ریز برای بذر استفاده می شود....
2-منطقه و زمین برای کاشت پسته
پسته درختی مقاوم بوده و در بسیاری از مناطق ، قابل کاشت است.به آب چندانی نیاز ندارد.اما برای اینکه بتوان از درخت پسته محصولی در حد اقتصادی برداشت باید زمین مناسب وآب کافی در اختیار داشت.بطورکلی درخت پسته در زمینهای گرم و خشک و با آب وهوای معتدل رشد می کند.لیکن انتخاب منطقه مناسب برای پسته کاری و همچنین درمنطقه مناسب انتخاب زمین مناسب امری کاملا تخصصی است.
3-فاصله درختها
اصولا فاصله درختها باید بگونه ای باشد که بیشترین استفاده از زمین و آب بدست آمده ، درخت فضای کافی برای رشد داشته باشد.همچنین باغدار برای استفاده از ماشین آلات کشاورزی در هنگام تیمار باغ ویا چیدن پسته با مشکل مواجه نشود . در باغات باغداران بزرگ ، درختکاری در ردیفهای 6 تا 8 متر و فاصله درختها در هر ردیف بین 3 تا 5 متر انجام می شود.
4- پیوند
درخت پسته بطور طبیعی ممکن است ماده(ثمرده) و یا نر باشد.در قدیم از درختان ماده به همان صورت طبیعی بهره برداری کرده و بعضا درختان نر را پیوند میزده اند.با عمل پیوند زدن می توان در مدت کوتاه تر محصول مطمئنبدست آورد.در مورد پسته در صورتی که عمل پیوند زدن انجام نشود»10 تا 12 سال طول می کشد تا درخت به بار بنشیند در حالیکه با پیوند زدن ، درخت در 5 تا 7 سالگی محصول می دهد.
در سال 1310 کشاورزی بنام سید مهدی اوحدی»تصمیم به پسته کاری در منطقه عرب آباد رفسنجان گرفت.این کشاورز با تجربه و دقیق»با مقایسه درختها در باغ خانه خود واقع در فتح آباد بنگه»درختی یافت که همه ساله محصول میداد و آفت کمتری داشت.او با استفاده از این درخت اولین باغ خود را که به دلیل شکلش لوزی نام گرفته بود پیوند زد.این پیوند وپسته حاصل از آن به نام تکثیر کننده خود-اوحدی-نامیده شد»که امروزه در حدود 60% از باغات پسته ایران ، از این پیوند تکثیر شده اند.
در آن سالها تجربه بدست آوردن بهترین رقم پسته به روش پیوند زدن»بطور جدی مطرح بود.در همان دوره عده نسبتا زیادی از کشاورزان با تکثیر درختی که به نظرشان دارای خصوصیات خوبی بود»تلاش کردند نوع جدیدی از پسته را توسعه دهند.این کار موجب بوجود آمدن انواع جدید پسته شد که برخی از آنها به توسعه و تولید انبوه رسیدند از جمله:اکبری»احمدآقایی و کله قوچی....که امروزه بعد از اوحدی بیشترین سطح زیر کشت پسته را به انواع خود اختصاص داده اند.
5-زمان باردهی و طول عمر درخت پسته
درخت پسته در 5 تا 7 سالگی به بار نشسته و محصول آن به تدریج افزایش می یابد.باغداران با تجربه معتقدند بین 20 تا 50 سالگی بیشترین محصول را می دهد.قبل از 20 سالگی درخت در حال رشد بوده و پس از 50 سالگی پیر و فرسوده گردیده و محصول آن کم و کمتر می شود.
6-درجه بندی و مرغوبیت
عوامل موثر در مرغوبیت پسته»عبارتند از:تمیزی پوست صدفی رنگ»خندان بودن»زیبایی ودرشتی(اندازه)پسته.درشت ترین پسته تجارتی ایران کله قوچی بوده و پسته های اکبری و احمد آقایی از بقیه پسته ها زیباتر هستند.درشتی و ریزی پسته با واحد وزن -انس- سنجیده می شود.اینکه در هر انس چند دانه پسته وجود دارد »درشتی یا ریزی آن را مشخص می کند.معمولا پسته های مرغوب در بازار داخلی مصرف میشود.در بازار جهانی پسته فندقی بیشترین مصرف را دارد.در هر انس پسته صادراتی کله قوچی از 18-24 _احمد آقایی واکبری از 18 تا 26 وبادامی وفندقی از 24 تا 34 دانه وجود دارد.
به موجب مقررات اداری استاندارد ایران»پسته صادراتی نباید بیشتر از 6% دهان بسته داشته باشد.
7-انبار داری و بسته بندی
برای نگهداری پسته باید انبار مناسب»خشک و در عین حال سرد در اختیار داشت.
برای نگهداری پسته باید لزوما آن را بسته بندی کرد.هر قدر بسته پر تر و داخل آنها هوای کمتر باشد»عمر پسته زیادتر می شود.پسته از مناطق تولیدی بصورت بسته بندی در گونی های کنفی»پلاستیکی ویا کارتن »به کشورهای مصرف کننده حمل ودر آنجا بو داده شده وبصورت فله و یا در بسته بندی های کوچک»مصرف می شود.از ایران مقدار کمی پسته بصورت بسته بندی برای مصرف کننده نهایی»به بازارهای جهانی صادر میشود.
8-موارد مصرف
در گذشته »پسته بعنوان تنقل وهمچنین به مثابه دارو مصرف می شده است.پسته در شمار تنقلات تشریفاتی بوده»در افسانه ها آمده است که ملکه سبا از مهمانان خود با پسته پذیرایی می کرده وسایر مردم اجازه مصرف آن را نداشته اند.یکی از خواصی که بیشتر اطبای قدیم برای پسته قایل بوده اند »ازدیاد قوای جنسی بوده است.
امروزه پسته بیشتر به عنوان آجیل مصرف می شود.علاوه بر این در شیرینی سازی »ساخت کالباس »بستنی و ...مورد استفاده قرار می گیرد.با پسته می توان غذاهای زیادی را تهیه و تزیین کرد.با پوست رویی آن مربا وبا دانه های نارس آن مربا وترشی درست می کنند.از مغز پسته قاووت وکره پسته تهیه می شود و ... .می توان پیش بینی کرد که در آینده موارد مصرف جدیدی برای پسته پیدا خواهد شد.
تاريخ بروز رساني : شنبه 26/10/88 ساعت 13:03
|